Thực Phẩm Chức Năng

Hoàng Hữu Phước, MIB

 ScreenShot472

Trong bài có nói về các blog sắp có của mình [1], tôi có viết rằng sẽ có thêm vài blog chuyên đề trong đó có một blog về kinh doanh.

 ScreenShot465ScreenShot466

Trong ngàn bài viết của tôi bằng tiếng Anh trên Yahoo!3600 từ 2005 và bằng tiếng Việt trên Emotino [2] từ 2008, có khoảng 300 bài liên quan đến kinh doanh và tư vấn phát triển kinh doanh. Do quỹ thời gian eo hẹp, tôi chưa thể lục tìm trong tàng thư cá nhân các bản thảo của các bài viết ấy để upload hết lên blog phát triển kinh doanh. Trong khi chờ đợi các bạn thân của tôi giúp thu thập lại các bài theo cách đầy đủ nhất có thể được cho blog phát triển kinh doanh, tôi sẽ chọn đăng lại một hoặc hai bài đã tìm được để làm thí dụ trên blog nghị sĩ này, vừa (1) đáp ứng yêu cầu tối thượng của bạn đọc đối với trình độ khoa bảng thực thụ + kinh nghiệm đẳng cấp lãnh đạo thực thụ đối với lĩnh vực nói đến của một thạc sĩ kinh doanh quốc tế “chính hiệu” và “thực thụ”; vừa (2) đánh vào cái yếu điểm trầm kha của giới “chuyên nghiệp” Việt Nam là thường vô tư, hay máy móc lập lại một cách mặc định rằng những gì của Âu Mỹ thì đương nhiên đúng; vừa qua đó (3) giới thiệu cách nhận xét, phân tích, tổng hợp, tư vấn tích cực, chuyên nghiệp, độc lập, chất lượng, đặc thù, riêng biệt, của tôi, nhà tư vấn phát triển kinh doanh thực thụ. Được chọn đăng lại trên blog này là bài viết về Thực Phẩm Chức Năng. Kính mời các bạn đọc tham khảo.

Trân trọng.

Mở Hướng Kinh Doanh: Thực Phẩm Chức Năng [3]

Hãy Là Chính Mình & Vượt Lên Chính Mình

Hoàng Hữu Phước, MIB

Emotino 06-01-2012

Mục Lục

A) Tại Sao Thực Phẩm Chức Năng?

B) Thế Nào Là “Thuốc”

C) FDA: Ông Là Ai?

D) Hãy Nhìn Ra Thế Giới: Hàn Quốc

E) Hãy Nhìn Ra Thế Giới: Hoa Kỳ

F) Hãy Nhìn Vào Ta

G) Sau Khi Biết Người, Biết Ta: Hãy Là Chính Mình và Vượt Lên Chính Mình

 ScreenShot471

A) Tại Sao Thực Phẩm Chức Năng ?

Khi tham dự tiệc tất niên 2010 do Trung Tâm Xúc Tiến Thương Mại Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức, tôi được ban tổ chức đến bàn tiệc ngỏ ý mời tôi lên phát biểu sau bài phát biểu của Ông Từ Minh Thiện, Giám đốc Trung tâm. Vì là ứng khẩu nên tôi bắt đầu tập trung lắng nghe bài phát biểu của Ông Thiện để nắm bắt và khai thác các ý nào phù hợp với sự quan tâm của tôi, và chi tiết rằng Thành phố sẽ có hướng phát triển ngành thực phẩm chức năng trở thành tâm điểm được tôi quyết định chọn để sau đó phát biểu ứng khẩu hùng biện về thực phẩm chức năng, và rồi các nhà báo phải tiu nghỉu khi đến tôi hỏi mượn bài phát biểu (do thấy tôi có cầm mấy tờ giấy lên sân khấu, còn họ thì biếng lười không chịu lắng nghe và ghi chép) mới biết đó chỉ là tờ chương trình buổi tiệc mà ban tổ chức phát cho các đại biểu. Vậy thực phẩm chức năng là gì, vì sao tôi quan tâm thiết tha đến thực phẩm chức năng, và hôm nay lại muốn nói đến thực phẩm chức năng? T

hực Phẩm Chức Năng hay Thực Phẩm Dinh Dưỡng Bổ Sung là những khái niệm ngoại lai, không phải của Việt Nam, được Việt Nam nhập khẩu, sử dụng đại trà, tự mình trói mình, tự mình nhường sân chơi lớn cho nước lớn, tự mình chối từ ưu thế kinh nghiệm vĩ đại của ông cha mình. Trong một tài liệu nước ngoài, người ta có cách giới thiệu rất hài hước như sau về lịch sử của thực phẩm chức năng:

– Năm 2000 trước Công Nguyên: Thầy Mo phán: Này, hãy nhai rễ cây này sẽ hết bệnh.

– Năm 1000 sau Công Nguyên: Thầy Pháp phán: Nhai rễ cây ấy rất lạc hậu, tà đạo, dốt nát. Hãy lập lại lời thần chú sau sẽ hết bệnh.

– Năm 1850 sau Công Nguyên: Ngự Y tâu: Khải tấu Đức Kim Thượng, việc chúng dân hay cúng bái bùa chú khi có bệnh là việc mê muội dị đoan. Chúng Ngu thần ở Ngự Y Viện đã chưng cất được loại thuốc nước này giúp dân hết bệnh

– Năm 1940 sau Công Nguyên: Y Sĩ phán: Mấy thứ thuốc lang băm đó là dầu rắn rít đấy! Hãy uống viên thuốc này sẽ hết bệnh.

– Năm 1985 sau Công Nguyên: Bác Sĩ phán: Thuốc viên ấy có hiệu nghiệm gì đâu! Hãy uống thứ kháng sinh này sẽ hết bệnh.

– Năm 2000 sau Công Nguyên: Nhà sản xuất xanh-sạch-lành nói: Thứ kháng sinh ấy là đồ nhân tạo trái tự nhiên. Hãy nhai thứ rễ cây này sẽ hết bệnh.

Vì nhiều lý do khác nhau như “thuốc tây” có giá cao, không thể chữa hết tất cả các bệnh, và phong trào “ăn lành”, “ăn sạch”, “trở về với Mẹ Thiên Nhiên”, “tiêu chí an toàn không phản ứng phụ”, và xuất hiện các phương pháp trị bệnh mang tính “truyền thống dân gian” từ sự giao thoa văn hóa của toàn cầu hóa, người dân Âu Mỹ ngày càng quan tâm đến thực phẩm dinh dưỡng bổ sung và các loại thảo dược. Nhu cầu này của “người tiêu dùng” đương nhiên được hăng hái đáp ứng bởi các nhà sản xuất, dẫn đến – theo số liệu năm 2001 – sự thật là có 42% dân số người lớn ở Mỹ dùng các thứ đa sinh tố và thực phẩm dinh dưỡng chức năng, và các liệu pháp thảo dược trị bệnh cho thấy người tiêu dùng Mỹ đã chi từ 3,5 tỷ USD năm 1997 nay đã lên hơn 5 tỷ USD mỗi năm, với số lượng hơn 20.000 sản phẩm thảo dược bán tự do không cần toa (OTC – Over-the-counter).

Khi người tiêu dùng quan tâm đến kho tàng tri thức Đông Phương, từ sự sửng sốt trước những sách cổ thư vĩ đại bằng tiếng Sanskrit về tình dục như Ananga RangaKama Sutra mà thế giới Âu Mỹ nhận ra rằng những cái họ gọi là hưởng lạc dục tình trong Thế Kỷ XX hóa ra đã tồn tại nhiều ngàn năm trước đó tại Phương Đông, những kỹ thuật huyệt đạo nền tảng của giải phẫu học và châm cứu của Trung Quốc cùng các thảo dược thần diệu ở Đại Hàn và khắp vùng Châu Á từ thời thượng cổ, đến thực tế đắng cay rằng nếu xưa kia vấn đề vệ sinh tồi tệ của y học Âu Mỹ vĩ đại đã từng gây ra các cơn đại dịch như Black Death tàn phá Anh Quốc và Châu Âu, và rằng y học cận đại bị vết nhơ do xử tội vị y sĩ duy nhất giữ vệ sinh rửa tay sạch sẽ khi khám bệnh, đến sự thật là ngày nay thuốc Tây Y vẫn còn bó tay trước nhiều căn bệnh hoặc gây ra những phản ứng phụ tai hại, họ quan tâm – và có quyền quan tâm cũng như yêu cầu được phục vụ – đến các phương pháp bí ẩn của Đông Phương trong lĩnh vực y tế tức chữa bệnh, phòng bệnh, và cải thiện sức khỏe. Đó là l‎ý do cho sự trỗi dậy của cái mà chúng ta đặt tên theo sự thống trị ngôn từ của phương Tây là: thực phẩm chức năng hay thực phẩm dinh dưỡng bổ sung, tức những thứ mà ta bị buộc phải ghi dòng chữ vô nghĩa vô duyên vô lý:‎ “không phải là thuốc và không có tác dụng chữa bệnh thay thuốc”.

Vậy, thế nào là “thuốc”? Xin xem hồi sau sẽ rõ.

B) Thế Nào Là “Thuốc”

Chẳng ngôn ngữ nào tối ưu so với các ngôn ngữ còn lại. Tiếng Anh chỉ có chữ You dành cho đối tượng trực tiếp ngôi thứ hai số ít hoặc số nhiều, trong khi tiếng Việt có cơ man nào là chữ, chẳng hạn như Em, Anh, Chị, Ông, Chú, Bác, Thím, Dì, Bố, Mẹ, Ba, Má, Thầy, U, Dượng, Mợ, Tổng Thống, Mầy, Ngươi, Nhà Ngươi, Tụi Bây, Chúng Mày, Các Anh, Các Chị, Quý Vị, v.v. Ngược lại, tiếng Anh có medicine, medicament, medication, drug, druggery, medicinal drug, potion, nostrum, dope, elixir, lincture, linctus, electuary, v.v. dùng cho từng loại khác nhau hay trong ngữ cảnh khác nhau cho ý nghĩa của “thuốc”, trong khi tiếng Việt ta chỉ có mỗi chữ thuốc xuất hiện mọi lúc mọi nơi cho mọi thứ và mọi ngữ cảnh từ thuốc Tây đến thuốc Bắc, thuốc Nam, thuốc Đông, thuốc bổ, v.v. để cứu người, đến thuốc độc, thuốc chuột, v.v. để không cứu người, thậm chí cả khi chẳng liên quan gì đến cứu hay không cứu, như… “hết thuốc chữa” với nghĩa “bó tay” hay “chào thua”.

Chính bởi tiếng Anh có sự phân định rạch ròi nghĩa của medicine là thuốc dùng để chữa bệnh, phòng bệnh, gia giảm triệu chứng của bệnh, trong ngành khoa học y dược chuyên nghiệp về phòng bệnh, chẩn bệnh, giảm bệnh và chữa bệnh, nên mới có việc Cơ Quan Quản Lý Thực Phẩm & Dược Phẩm Hoa Kỳ (US Food and Drug Administration, FDA) cùng với đạo luật DSHEA 1994 (Luật Giáo Dục và Chế Độ Thực Phẩm Bổ Sung) quy định những thứ không là sản phẩm của ngành khoa học y dược chuyên nghiệp cao quý cao cấp cao chót vót của hóa học hàn lâm về phòng bệnh, chẩn bệnh, giảm bệnh và chữa bệnh thì không được phép dùng chữ medicine để gọi mà phải dùng chữ khác. Đó là nguyên nhân ra đời của cụm từ mới tinh mà ngàn xưa không ai dùng đến: nutritional supplement hay dietary supplements hay herbal supplement hay functional foods hay nutraceuticals hay những cách gọi khác mà ở Việt Nam gọi chung là thực phẩm chức năng. Thế giới Âu Mỹ luôn chứng minh người ta chỉ có tiếng nói mạnh hơn nếu là đại gia tài chính, và khi các nhà sản xuất thực phẩm chức năng biến ngành công nghiệp thực phẩm chức năng thành ngành kinh tế trị giá gần chục tỷ USD/năm, họ có quyền giằng lấy từ medicine về phía mình, và phát sinh ra cụm từ alternative medicine (mà giới hóa học gia của ngành khoa học y dược chuyên nghiệp cao quý cao cấp cao chót vót của hóa học hàn lâm về phòng bệnh, chẩn bệnh, giảm bệnh và chữa bệnh chịu thua nhưng vẫn trề môi khinh bỉ khi nghe ai nói đến) với nghĩa đen trần trụi là thứ thay thế thuốc, nghĩa là thuốc được dùng cho thực phẩm chức năng dù chưa chính quy chính thức chính đạo.

Thế thì tại sao Việt Nam lại tự trói mình, tự phủ nhận mình, không dám gọi đó là thuốc như tổ tiên Việt Nam đã dùng, mà phải gọi là thực phẩm chức năng và ghi cái dòng chữ vô duyên cứ như FDA của Mỹ chủ đạo đứng đầu và có quyền sinh sát với ngành y dược cổ truyền của Việt Nam. Trước khi phân tích về điều này, ta hãy xem FDA là ai mà thiên hạ khiếp sợ thần uy đến thế. Xin xem hồi sau sẽ rõ.

C) FDA: Ông Là Ai?

FDA là Cơ Quan Quản Lý Thực Phẩm & Dược Phẩm Hoa Kỳ, thuộc Bộ Y Tế & Phục Vụ Nhân Dân (US Department of Health and Human Service HHS). Nhưng do bài viết này nhằm làm lợi cho độc giả Việt Nam chứ không tiếp tay đánh bóng thương hiệu FDA, nên những người quan tâm có thể vào trang web của họ để biết họ lớn như thế nào với hàng ngàn phòng thí nghiệm ở nhiều châu lục và tỷ tỷ tỷ USD ngân sách, có quyền sinh sát ra sao, và luôn bị giới tỷ phú ngành thực phẩm chức năng nhạo báng, tranh cãi, bút chiến, khẩu chiến, và nắm cổ lôi xềnh xệch ra tòa nhiều quan chức FDA vì ăn hối lộ và tham nhũng, v.v.

Nói vắn tắt một cách bình dân về sự “quản lý” của FDA đối với thực phẩm chức năng là như thế này: chúng tớ quản lý thuốc drug và thực phẩm theo tên gọi cơ quan chúng tớ ấy mà; vậy nếu các cậu là thuốc drug thì tất nhiên phải theo các quy trình cực kỳ chặt chẽ do chúng tớ ban hành, và nếu các cậu là thực phẩm thì cũng y như vậy; nhưng cái thứ của các cậu không là “thuốc drug” mà cũng chẳng là “thực phẩm” nên chúng tớ không có quyền đụng vô để thông qua hay không thông qua; song tiếc là do quy định của… “ở trên” nên buộc phải ra “thần uy”quản lý nhà nước một tí bằng cách đề nghị các cậu chịu khó ghi dòng chữ rằng cái thứ của các cậu không là “thuốc drug” mà cũng chẳng là “thực phẩm” nên cách chi mà chúng tớ có phôi biểu mẫu để cấp chứng thư cơ chứ; và nếu ghi như thế ngoài hộp thì cả hai ta đều có lợi ở chỗ khẳng định chúng tớ đâu có công nhận gì đâu nên không chịu trách nhiệm còn các cậu khỏi bị người tiêu dùng kiện tụng nếu uống cả đời vẫn không thấy si-nhê hay ép-phê hoặc hiệu nghiệm gì sất.

FDA là như vậy đấy. Quy định về thực phẩm chức năng là cũng vì vậy đấy. Nếu ai đó muốn bán thực phẩm chức năng vào nước Mỹ thì phải ghi câu ấy – nhưng dường như chỉ có desperado tức kẻ liều mạng mới có ý định kinh doanh thực phẩm chức năng vào nước Mỹ! Ấy vậy mà có nhiều nước xem FDA là Thượng Đế của thế giới y dược nên ra quy định sản phẩm thảo dược nước mình, của Ông Cha mình, của tiên tổ mình, là thực phẩm chức năng, đồng thời phủ nhận luôn đặc thù dược tính chữa bệnh của nó, cứ như thể hoặc “thuốc Tây” đã có mặt tại nước ta nhiều ngàn năm trước, hoặc tổ tiên ta chẳng biết bịnh là gì bao giờ. Con Rồng, Cháu Tiên mà!

Thế mới biết cái lợi của siêu cường: lời anh nói ra đương nhiên là chân lý. Song, do FDA to quá nên sau khi có vài lời nhẹ nhàng trên, thiết nghĩ nên tha cho FDA để tiến ra thế giới cho mở rộng thêm tầm mắt trong khi lẽ ra thiên hạ phải đến nước ta để mở rộng tầm mắt. Xin mời xem tiếp hồi sau sẽ rõ.

D) Hãy Nhìn Ra Thế Giới: Hàn Quốc

Thật không thể buột miệng nói “tiếc quá các bạn ơi” như người dẫn chương trình Ô Cửa Bí Mật trên VTV3 ngày Chủ Nhật được, vì khi xem phim tài liệu của TV Discovery mới bán tín bán nghi, nửa tin nửa ngờ, trước điều mắt thấy với kính 3D, tai nghe với âm thanh qua hệ thống loa 12 chiếc: hàng đoàn người Âu Mỹ, đa số là người cao tuổi, đa số đi có vợ có chồng cùng đi, thiểu số do con cái đưa đi, và tất cả đều ngời rạng niềm hy vọng không ai có thể dấu diếm được trên gương mặt khi ngồi thoải mái trong sảnh sáng sạch đẹp của một “bịnh viện dân tộc” tại Hàn Quốc chờ đến phiên vào… đánh gió, giác hơicắt lễ! Đánh gió với miếng gỗ nhúng vào “thuốc” tức thực phẩm chức năng dạng chất lỏng. Giác hơi kiểu mới với ống thủy tinh hút chân không hình trụ (sau đó, Discovery còn phát phim tài liệu khác cho thấy cảnh “dữ dội” hơn tại Mỹ chiếu cảnh mấy anh Mỹ da trắng trần trùng trục cười khoái trá mãn nguyện khỏe khoắn sau khi được thử giác hơi bằng ống thủy tinh hình cầu y như của Việt Nam trước đây và dùng que nhúng vào cồn để đốt bên trong lòng ống giác hơi trước khi úp lên lưng y như kiểu dùng que nhúng vào dầu lửa của người Việt Nam trước đây!). Cắt lễ kiểu vừa cũ vừa mới: sử dụng cụ tân kỳ, tiệt trùng, có thoa “thuốc” tức thực phẩm chức năng dạng chất lỏng, để thực hiện việc cũ (đâm nhẹ vào vùng mặc định có vấn đề để trích ra một giọt máu).

Cảnh trên này thấy quen quen. Alexandre Dumas Cha có viết trong Ba Chàng Ngự Lâm việc hễ đau ở đâu thì đâm vào đó nặn ra cả chén máu. Ông Bà Việt Nam tiết kiệm nên tinh tế trích ra có một giọt máu để chữa bệnh cứu người. Người ta đọc Ba Chàng Ngự Lâm, buột miệng nói: thấy mà ghê! Bác sĩ Tây Y Việt không bao giờ không chỉ trích đánh gió, giác hơi, cắt lễ, với ý khẳng định rằng đánh gió làm vỡ mạch máu nên lưng có lằn y như roi quất, rằng giác hơi làm phồng dộp da lưng cùng nguy cơ cháy phỏng, và rằng cắt lễ rất mất vệ sinh gây ra nhiễm độc máu. Người Việt thì tất nhiên vừa nghe lời bác sĩ Tây Y, vừa thần phục y học Âu Mỹ, nên không cho phép bà nội, bà ngoại, hay mẹ già được đụng vô mình với mấy thứ “vũ khí” ghê rợn đó khi mình bị … trúng gió. Đến khi không thể phủ nhận tác dụng trị liệu của “đánh gió” như một thứ massage nhất là khi đánh gió với dầu khuynh diệp, bác sĩ Tây Y mới phán một cách khôn ngoan rằng đánh gió rất nguy hiểm đối với người bị cao huyết áp, nghĩa là cứ áp cái hù dọa và tính từ tiêu cực cho đánh gió, thay vì nói đánh gió có tác dụng tích cực đối với những người khỏe mạnh. Đến khi thấy Trung Quốc và Hàn Quốc chào bán dụng cụ giác hơi chân không, các bác sỹ Tây Y thôi không nói gì về giác hơi, vừa không muốn đụng chạm đến giới y dược các nước ấy do ở nước họ Tây – Đông phối hợp hòa thuận mà các hãng đưa vào Việt Nam cơ man nào là thuốc Tây với chiết khấu hậu hỉ cơ mà. Đến khi thấy cắt lễ tự động biến mất, các bác sĩ Tây Y ở Việt Nam không nói gì thêm về phương pháp chữa bệnh này.

Thế là những người giàu có muốn sống lâu, những người Âu Mỹ tuyệt vọng trước thuốc Tây, và những người chẳng có vấn đề gì về sức khỏe nhưng bị mê hoặc bởi các lời đường mật do chính các hãng thực phẩm chức năng của Âu Mỹ soạn ra để tiếp thị “thần dược Đông Phương made-in-USA”, đổ xô đến Hàn Quốc, chờ được “chữa”, rồi mua biết bao “thần dược” thực phẩm chức năng cho vào ba-lô trước khi lên đường chu du đến thăm bao danh lam thắng cảnh xứ Hàn, khiến đất nước của Nàng Đê-Chang-Kưm (giai nhân điện ảnh cực hiếm trên toàn thế giới vì vừa đẹp tuyệt trần, vừa đúng là ngôi sao thực thụ của nền điện ảnh thực thụ, vừa có văn hóa cao học lực cao và học thức cao) hừng hực tiến mạnh phát triển du lịch, hốt bạc từ y dược truyền thống dân gian (có nghi vấn: không biết Sư Đoàn Mãnh Hổ Đại Hàn khi tháo chạy từ Việt Nam Cộng Hòa về nước, có đem theo “kinh nghiệm” của người Việt đánh gió, giác hơi, và cắt lễ biến thành của … tổ tiên Hàn?), và qua đó biến văn hóa đời sống, ẩm thực, văn minh, con người, vang danh toàn thế giới.

Sau khi tiếc ngẩn tiếc ngơ trước những gì Hàn Quốc làm để vinh danh tài sản trí tuệ của Ông Cha của họ (hay copy của tổ tiên người Việt), ta nên quay trở lại Mỹ để biết cái tài sản trí tuệ Đông Phương cũng được các nhà tư bản “xem trọng” ra sao qua những chiêu thức nhanh nhạy, chuyên nghiệp, đẳng cấp cực cao của họ. Xin xem hồi sau sẽ rõ.

E) Hãy Nhìn Ra Thế Giới: Hoa Kỳ

Hầu như có rất nhiều người Việt có thân nhân ở các nước Âu Mỹ, và “quà cáp” họ thường nhận với số lượng “khủng” là thực phẩm chức năng vì chỉ có thực phẩm chức năng mới là thứ đóng vai trò thể hiện tình thương, đạo hiếu, tình cảm của người Việt xa quê dành cho thân nhân và người thân thương ở Việt Nam. Tất cả cho thấy hàng năm ngoài số lượng nhập khẩu chính thức để bán tại “nhà thuốc”, siêu thị, và các công ty đa cấp, ắt có hàng triệu lọ thực phẩm chức năng đổ bộ vào Việt Nam qua hàng quà biếu hay trong va-li của Việt Kiều, từ đa sinh tố (như Centrum có vài chục sinh tố từ A đến Z, hay như Kirkland trộn Calci với hai sinh tố D và K) đến đơn sinh tố (chỉ một loại sinh tố, như Kẽm Zinc), và … nghiền hạt của trái nho làm “thuốc” bổ tim

 ScreenShot468

Và qua bàn tay điêu luyện chuyên môn của các nhà chuyên môn tiếp thị PR, viết nên những câu chuyện thần bí thần kỳ ở những xứ miền Anh-đô-nê-diêng hay đảo quốc đã từng tồn tại hay sắp bị biến đổi khí hậu nước biển dâng nhấn chìm, biến những quả ngon ngọt đầy dẫy ở Việt Nam (như măng cụt hoặc trái nhàu có mùi khai gai góc mà dân Việt dùng nuôi dê) thành thần dược thần diệu mà nói theo cú pháp của mấy ông đạp xe bán dạo keo dính chuột là: “không có thứ trái cây nào có thể so sánh được”.

ScreenShot469

Thậm chí sau khi đã dùng hết tên các địa danh huyền thoại, cũng như đã hết “nguồn” của cải “quả”, “lá”, “rễ”, “cành” và…“từ ngữ”, các nhà sản xuất thực phẩm chức năng Mỹ nhanh tay sử dụng luôn những thứ như… dầu dừa (thời Tổng Thống Ngô Đình Diệm của Việt Nam Cộng Hòa, phụ nữ các tỉnh vẫn còn dùng dầu dừa để vuốt tóc cho óng mượt, nuôi dưỡng tóc cho dài, chắc, dày; còn sau ngày 30-4-1975 thì mấy nhà máy SEP tức trích ly dầu thực vật do… công ty tôi cung cấp cho các tỉnh như Bến Tre thì nhằm sản xuất dầu dừa làm dầu ăn) làm viên nang mềm cực đẹp và tinh tế mà chẳng thèm làm PR marketing cũng như chẳng ghi công dụng tốt cho “chức năng” nào của cơ thể, đồng thời phớt lờ chẳng in cái câu mà FDA yêu cầu!

 Supplement (17)

Những việc trên cho thấy thực phẩm chức năng là đối tượng của một ngành kinh doanh siêu lợi nhuận tại Hoa Kỳ. Siêu lợi nhuận vì thoát được những ràng buộc khắt khe của “thuốc”, tất nhiên trừ yêu cầu về cGMP (Current Good Manufacturing Practices) và chịu sự điều chỉnh của đạo luật DSHEA 1994 (Dietary Supplement Health and Education Act of 1994) dưới cơ chế quản lý nhà nước của FDA như đối với tất cả các nhà sản xuất dược phẩm và thực phẩm khác. Sự phát triển rầm rộ của các nhà sản xuất thực phẩm chức năng tại Mỹ cho thấy người tiêu dùng Mỹ quay sang loại “thuốc thay thế” này, khiến có các khuyến cáo kêu gọi người dân Mỹ hãy bình tĩnh đừng mặc định rằng những gì của thiên nhiên không có hóa chất là đương nhiên tốt hơn thuốc tây (tân dược), và chỉ nên mua thực phẩm chức năng “hàng hiệu” để yên tâm hơn về chất lượng.

Nếu như thập kỷ cuối cùng của Thế Kỷ XX là thời hoàng kim của sự bùng nổ ngành kỹ nghệ thảo dược Hoa Kỳ, thì sụt giảm về doanh số bán trong thập kỷ đầu tiên của Thế Kỷ XXI này chỉ cho thấy ngành thảo dược đã phát triển quá nóng với sự bon chen vào sân của các đối thủ từ Châu Âu, kể cả từ các nước Đông Âu khối xã hội chủ nghĩa cũ. Tuy có điều oái oăm là các nước Châu Á chỉ bắt đầu vào sân chỉ sau khi đột nhiên thấy những “thứ” của Ông Cha mình đang làm giàu cho các nhà sản xuất thực phẩm chức năng Âu Mỹ, song sự có mặt của họ như những nhà sản xuất của các nước có nền y học cổ truyền hưng thịnh cũng khiến ảnh hưởng đến doanh số của các nhà đại tư bản Âu Mỹ. Tức giận, người ta đổ lỗi cho mọi thứ, chẳng hạn như Mark Blumenthal, nhà sáng lập kiêm giám đốc điều hành Hiệp Hội Thảo Mộc Hoa Kỳ ở Bang Texas, đồng thời là chủ bút tờ báo về thảo dược HerbalGram, đã chỉ trích các phương tiện truyền thông đại chúng cứ nói lung tung linh tinh công kích thực phẩm chức năng khiến thị trường sút giảm, chẳng hạn cứ nói kiểu đó là ngành kỹ nghệ phi luật lệ làm người tiêu dùng hết tin vào sự chuyên nghiệp của ngành và sản phẩm, thậm chí việc cơ quan chính phủ không chịu công nhận dược tính thảo dược đối với công tác phòng bệnh cũng làm gia tăng tiêu cực kinh doanh. Trong khi đó, một cách ôn hòa hơn, Ông Greg Ris, phó tổng giám đốc kinh doanh của Indena USA ở Bang New Jersay, nhìn nhận rằng chính thị trường phát triển bùng nổ phải chịu trách nhiệm vì nhu cầu tăng quá nhanh dẫn đến áp lực về giá bán thành phẩm giảm và giá mua thảo mộc nguyên liệu tăng. Đơn cử một thí dụ như đinh hương (clove) được Mỹ thu mua cả quả và thân nhánh từ các nước Madagascar, Singapore, Pháp, Sri Lanca, Indonesia, Tanzania, Moldova, Malaysia, Ấn Độ, Trung Quốc, v.v., mỗi năm gần 2.000 tấn do thiếu hụt nguồn cung trong nước, kể cả ở nước ngoài do số lượng nhà sản xuất thì tăng nhưng diện tích đất trồng thì không tang.

Sự cạnh tranh trong nội bộ thị trường Mỹ cho người ta thấy ngành kỹ nghệ này rất chính danh tương tự bất kỳ ngành công nghiệp lớn và quan trọng nào khác của nền kinh tế quốc dân. Brian Stephenson cho rằng người dân Mỹ khi hàng năm chi nhiều tỷ USD cho thực phẩm chức năng nhưng trước số lượng gần như vô tận các nhà sản xuất và nhà thuốc thực phẩm chức năng mọc lên hơn nấm, thì người dân Mỹ của ông cần lưu ý đến 3 điều sau:

– Không có sự khác biệt giữa “thuốc” và “thực phẩm chức năng” vì cả hai đều có tác dụng nếu dùng đúng cách. Sự khác biệt sở dĩ có là tại FDA xem những “thứ đó” như thể chúng là “thực phẩm”, từ đó FDA bày ra cách giải thích kỹ thuật rằng “chúng” là những sản phẩm dùng bằng đường miệng, có chứa chất liệu nhằm bổ sung cho khẩu phần ăn, trong khi “thuốc drug” là những sản phẩm được định nghĩa theo pháp luật là những chất liệu được dùng nhằm khám bệnh, chữa bệnh, hay phòng bệnh. Hóa ra thực phẩm chức năng bị FDA xem chẳng khác nào như viên kẹo ngậm cho mát cổ họng.

– Do “thực phẩm chức năng” cũng là thuốc, nên đừng vội tin rằng đó là “thực phẩm” mà dùng vô tư. Phải có tham vấn của bác sĩ, vì không nên dùng cùng lúc hai loại … “thuốc” này với “thuốc tây”.

– Nên mua “hàng hiệu” vì không phải cứ sản phẩm thiên nhiên, không sử dụng hóa chất, là mặc định rằng “thuốc” ấy (thực phẩm chức năng) đương nhiên tốt, vì rằng chính do là sản phẩm thiên nhiên nên có khi lại dính thuốc trừ sâu bệnh, vi khuẩn ngoài trời, khoáng chất kim loại nặng rất độc hại của thiên nhiên, và sự gia giảm hàm lượng để gia tăng lợi nhuận của nhà sản xuất cạnh tranh không chân chính.

Như vậy, siêu cường Hoa Kỳ đã chứng tỏ họ là siêu cường cả về thảo dược mà cơ quan FDA của họ gọi là “thực phẩm chức năng”. Điều cần lưu ý ở đây là: cơ quan FDA gọi đấy là “thực phẩm chức năng” không vì nó không có dược tính, không vì ý muốn ngôn từ của các nhà sản xuất thực phẩm chức năng, các bác sĩ chữa bệnh bằng thảo dược, và không vì mong muốn của bệnh nhân Mỹ, người tiêu dùng Mỹ. Vậy ở Việt Nam xử sự thế nào với thảo dược? Nếu thực phẩm chức năngthực phẩm, liệu người tiêu dùng có cho là họ bất bình thường khi bỏ tiền ra mua với giá cao những viên mà trái cây ngon ngọt thơm lừng họ có thể mua với giá rẻ hơn để… ăn tươi nuốt sống? Xin mời xem hồi sau sẽ rõ.

F) Hãy Nhìn Vào Ta

Có thể người Việt ta ham học hỏi, thậm chí có bạn trẻ khi dự phỏng vấn xin việc ở công ty nước ngoài lại nói rằng bản thân ham học hỏi và muốn vào để học hỏi hoặc sẽ học hỏi để khắc phục những năng lực còn chưa đạt, mà không biết rằng đối với nhà phỏng vấn chuyên nghiệp đẳng cấp cực cao thì một dấu X to tướng đã xuất hiện gạch chéo ngang hồ sơ trước mặt ngay khi tai vừa nghe thấy từ “học hỏi” vì người ta chỉ muốn tuyển dân chuyên nghiệp đã qua đào tạo chứ không tuyển…học viên. Anh phải nhuần nhuyễn, tôi mới tuyển. Anh còn phải học hỏi thì cứ về học cho xong, vài năm nữa quay lại để phỏng vấn tiếp nhé. Chính vì ham học hỏi mà người ta luôn thấy kẻ khác ở nước ngoài là Thầy ta. Chính vì ham học hỏi mà người ta luôn thấy bản thân chẳng có gì hay ho để đem ra dạy người khác. Chính vì ham học hỏi mà người ta nói đi học tiếng Anh để tiếp thu văn hóa nước ngoài chứ chẳng ai như nhà giáo Hoàng Hữu Phước nói học thật giỏi tiếng Anh để dạy cho đại học Mỹ các môn lịch sử Việt Nam và Văn Học Việt Nam, hoặc học tiếng Anh để dạy môn Ngôn Ngữ Học Tiếng Việt cho sinh viên Anh Mỹ. Cứ thế mà giới y khoa gọi bác sĩ Tây Y là “bác sĩ” chứ không xem trọng bác sĩ Đông Y nên không gọi họ là “bác sĩ” mà gọi hết sức xằng bậy về ngữ nghĩa là “lương y” thay vì phải gọi là bác-sĩ-Tây-Y và bác-sĩ-Đông-Y; còn bác sĩ Tây Y đeo ống nghe (chẳng biết để làm chi) để rồi cằn nhằn người mẹ hay người vợ của người bệnh khi thấy lưng người bệnh có mấy đường cạo gió hay mấy mặt trăng tím bầm của giác hơi, rằng làm vỡ mạch máu, v.v. và v.v., phủ nhận nhiều sự thật rằng tổ tiên Việt Nam đã dùng “thực phẩm chức năng” để chữa bệnh từ ngàn xưa để ra sức thần uy Phạt Tống, Bình Chiêm, Trừng Minh, Trị Thanh, Đuổi Xiêm, Rượt Phỉ; rằng danh tiếng của “cạo gió” đã theo chân người lính Mỹ về đến Hoa Kỳ với những tác phẩm hồi k‎ý không phải nhớ mấy em bán dâm mà nhớ mấy lần say xỉn trúng gió được mấy ẻm đè ra cạo gió nhờ vậy còn sống đến ngày rút quân; và rằng bà mụ đỡ đẻ Việt Nam từ xa xưa đã biết rửa tay bằng nước ấm pha gừng trước và sau khi đưa hài nhi ra khỏi cửa mình người mẹ, chứ không như giới Tây Y ngay thời cận đại còn “đì” một ông bác sĩ làm ông bị tống cổ ra khỏi viện hàn lâm y học rồi chết trong nghèo khổ đơn độc mà kẻ đưa ma chỉ là một chú chó trụi lông chỉ vì ông ấy dám đề nghị mọi người rửa tay với xà phòng trước và sau khi khám mỗi sản phụ và bệnh nhân để may ra không làm nhiễm bệnh cho bệnh nhân tiếp theo.

Như trong bài Nền Cũ Lâu Đài Bóng Tịch Dương [4] , nhiều chùa cũ ở Việt Nam bị các sư cho đập bỏ để xây chùa bê-tông lớn hơn, sát mặt đường hơn cho rộng nơi ở hơn, không phí dù một khoảnh nhỏ nào để trồng cây xanh bóng mát, hầu như những y sĩ Việt Nam cũng theo tâm lý chung ấy rằng cái mới ắt tốt hơn, đáng tin cậy hơn. Tất nhiên ai cũng công nhận chùa bê tông khó cháy hơn chùa gỗ. Tất nhiên ai cũng công nhận ngành phẫu thuật và vi phẫu thuật của Tây Y không bao giờ là thế mạnh của Đông Y cũng như các thuốc và vắc-xin quan trọng sống còn với sự sinh tồn của nhân loại. Nhưng cho rằng toàn bộ kinh nghiệm dân gian về các loại thảo mộc dùng trong chữa bệnh là thứ vất đi thì lại là một thứ cực đoan kỳ lạ, lẽ ra chỉ xuất hiện ở nước nào chưa từng có các kinh nghiệm ấy, chứ không tại xứ sở luôn viết lời vinh danh những nào là “thần y” này, “ngự y” nọ, đồng thời gây hoang mang vì lớn tiếng phủ nhận rằng “thứ đó” không có tác dụng trị bệnh thay thuốc. Vậy các danh y và thần y ấy được ca ngợi ắt không do chữa bệnh chăng? Song, dù không cần tranh luận thắng hay thua, vẫn phải công nhận một điều rằng ta đã không làm điều như Hàn Quốc đang làm, và ta đã làm điều FDA của Mỹ làm chứ không làm điều giới phát triển thực phẩm chức năng Mỹ làm là tranh đấu đòi trả lại tác dụng chữa bệnh của thực phẩm chức năng.

Ta có cơ may nào đưa sản phẩm thực phẩm chức năng vào thị trường Mỹ không? Không. Vậy tại sao phải buộc ghi câu phủ nhận lên sản phẩm của Việt Nam cho thị trường Việt Nam? Phải làm sao, đó là câu hỏi mà câu trả lời khi xem ở hồi sau sẽ rõ.

G) Sau Khi Biết Người, Biết Ta: Hãy Là Chính Mình Và Vượt Lên Chính Mình

Thay vì dựa vào … “sách thuốc” của các … thần y và ngự y “nội” để nghiên cứu phục vụ nhân dân, các dược sĩ ta đa số mong tốt nghiệp để mở tiệm thuốc tây hay cho người khác thuê văn bằng để mở tiệm thuốc tây. Thậm chí có vị quan tâm đến thảo dược trong “sách thuốc” chỉ sau khi ở nước ngoài có người (kể cả có Việt Kiều) nghiên cứu chế tạo như trường hợp của Trinh Nữ Hoàng Cung trong khi các doanh nhân Việt thì nhanh tay làm…trà túi lọc Trinh Nữ Hoàng Cung cũng ghi xa xa ám chỉ về “dược tính” nhưng ghi to đùng dòng chữ phủ nhận dành cho thực phẩm chức năng…Mỹ. Hoặc quan tâm đến thảo dược chưa hề có trong “sách thuốc” nước mình chỉ khi thấy nước ngoài chế tạo rùm beng như trường hợp Dây Thìa Canh, cũng bắt chước sản xuất theo với lời vinh danh kiểu kẻ cướp rằng đã tự dày công nghiên cứu phát hiện Dây Thìa Canh ở vùng núi những tỉnh nào ở Việt Nam và thử nghiệm lâm sàng phát hiện dược tính nào nên nay cho ra đời sản phẩm sau, v.v. và v.v., tất nhiên có ghi thêm kiểu “nói thế mà không phải thế” với câu tự phủ định rằng đây chớ phải là thuốc, rằng đây chớ trị được bịnh, và đây chớ được dùng thay thế thuốc.

Ta hãy là ta! Đây là “thuốc” Nam của ta! Nếu “Nước Nam là của dân Nam” thì “thuốc Nam là của dân Nam”, sao lại hổ thẹn mà tự phủ nhận? Nếu như một người nước ngoài nào đó nói như sau :

Tui là người nước ngoài quan tâm đến thảo dược Đông Phương, nếu nước anh có, thì tui sẽ tìm đến; còn nếu anh chỉ có thuốc tây thì tui đến làm chi? Bọn nước ngoài tụi tui đánh giá cao về vệ sinh, nên nước nào có nền y học cổ truyền hiệu nghiệm thì tụi tui kính trọng vô cùng vì đó đích thị là văn minh, là trí tuệ, là nhận thức nghiêm túc của người xưa ở nước ấy. Bạn hỏi tui làm sao biết “hiệu nghiệm”ư ? Chắc bạn hỏi chơi chứ ai chẳng biết là nếu như ngành y học cổ truyền ấy đang được vinh danh, phát triển, và được chính người dân nước ấy sử dụng ngay cả trong thời hiện đại này, thì đó là dấu hiệu chứng minh các phương “thuốc” và cách chữa trị của người xưa đã rất hữu hiệu. Bọn tui phải nhanh tay nhanh chân đổ xô tìm đến ngay, cứ như là cuộc đổ xô tìm vàng thời miền Viễn Tây Hoa Kỳ ấy chứ lị!

thì các bạn nghĩ sao ?

Người dân Việt vẫn gọi mấy thứ sinh tố là thuốc bổ, và không có hình thức phạt hành chính nào áp dụng đối với ai không gọi viên sinh tố là viên thực phẩm chức năng. Vậy tại sao cứ mặc định rằng chữ “thuốc” phải mang ý nghĩa duy nhất tương đương “medicine” hay drug của tiếng Anh?

Ghi dòng chữ phủ nhận cho thực phẩm chức năng, phải chăng muốn nói rằng chỉ có thuốc tây mới trị được bệnh? Thuốc tây trị được bịnh là một mặc định không đúng sự thật. Ngoài ra, y học nước Mỹ có cả các “bác sĩ” ngành thảo dược, và các vị này có những công trình nghiên cứu cho thấy thực phẩm chức năng cũng là “thuốc”, vì vậy không nên tự ý dùng chúng như… “thực phẩm” cùng lúc với uống “thuốc tây”; còn giới kinh doanh thì đặt ra tên mới cho thực phẩm chức năng là nutraceutical (nutrition + pharmaceutical = dinh dưỡng + dược phẩm) hoặc alternative medicine (sản phẩm dùng thay thế thuốc) nghĩa là giành cho bằng được nội dung “thuốc” chữa bệnh của thực phẩm chức năng. Sẽ thật là kỳ lạ nếu vẫn chưa có bác sĩ hay dược sĩ nào của Việt Nam viết bài công kích mấy ông Mỹ ấy. Và cũng sẽ thật là kỳ lạ nếu Việt Nam cho phép mấy công ty của mấy ông Mỹ ấy vào kinh doanh hàng thực phẩm chức năng với giá trên trời của hình thức đa cấp, cho phép các công ty dược nhập khẩu thực phẩm chức năng của mấy ông Mỹ ấy với nào là viên tỏi, viên gừng để tích cực phục vụ nhu cầu của người dân Việt.

Nhất thiết phải bỏ câu phủ định trên các sản phẩm thảo dược Việt Nam. Dân chúng tôi uống để trị bệnh, nên nếu quý vị ngoại kiều tin thì cứ đến Việt Nam mua mà dùng, chẳng ai ép, chớ ai dụ, và hà cớ gì chúng tôi phải ghi mấy dòng chữ của FDA mà chính các vị đang phản công bên nước các vị. Ngoài ra, lợi thế của thảo dược là phải dùng lâu dài, phải kiên nhẫn, và người tiêu dùng có tri thức đều nhận biết điều này cũng như hiểu rõ rằng cả thuốc tây và thảo dược đều không là “thần dược” vì còn tùy vào nhiều yếu tố khác như cơ địa và tình trạng sức khỏe thực sự của mỗi người, nên khi sử dụng sẽ không có chuyện bù lu bù loa đòi lại tiền như trẻ nít hay chửi bới như người ngoài hành tinh. Đến với thảo dược truyền thống dân gian tức là đến với niềm tin cũng như hy vọng vào thứ gần như là cuối cùng. Sự tự phủ nhận là cách xử sự rất kỳ quái đối với người tiêu dùng, tước đi của họ sự hy vọng ấy. Trên đời này không có nhà kinh doanh nào làm như thế, trái lại họ luôn tìm cách đáp ứng nhu cầu của khách hàng nhất là khi khách hàng ấy đang còn niềm hy vọng cho bản thân hay người thân.

Thực phẩm chức năng ư ? Không phải!

Câu cần in ngoài bao bì nên là: Đây không phải là thuốc tây hóa chất nên không mang tác dụng chữa bịnh của thuốc tây hóa chất. Sản phẩm này được sự cho phép của Bộ Y Tế Việt Nam. Không có câu này, hóa ra Bộ Y Tế phó mặc sức khỏe và sinh mạng người dân sao?

Thứ giết người và giết chuột thì được phép dùng chữ thuốc để thành thuốc độcthuốc chuột. Vậy thứ giúp cải thiện sức khỏe và chức năng này nọ trong cơ thể con người lại bị nghiêm cấm bằng câu vô duyên không phải là thuốc ư ?

Đó là thuốc từ nguồn thực vật thiên nhiên truyền thống và hữu hiệu của Việt Nam. Câu đúng phải ghi – nếu muốn tỏ lòng thần phục bái phục FDA của Mỹ – phải là : đây không phải là thuốc Tây hóa chất và không thể dùng thay thế thuốc Tây hóa chất trong chữa bệnh.

Bằng không, phải sửa lại sử sách để ghi rằng từ ngàn xưa nước Việt đã có thuốc Tây và nhờ vậy đã đánh thắng tất cả các giặc ngoại xâm.

Hoàng Hữu Phước, Thạc-sĩ Kinh-doanh Quốc-tế

Ghi chú:

[1] Hoàng Hữu Phước. 29-4-2014. Đại Biểu Quốc Hội Hoàng Hữu Phước Báo Cáo Với Nhân Dân Công Tác Nửa Đầu Nhiệm Kỳ 2011-2016https://hoanghuuphuocvietnam.wordpress.com/2014/04/29/dai-bieu-quoc-hoi-hoang-huu-phuoc-bao-cao-voi-nhan-dan-cong-tac-nua-dau-nhiem-ky-2011-2016/

[2] Trang Emotino.com của cộng đồng doanh nhân đã ngưng hoạt động từ Qu‎ý III năm 2014.

[3] Hoàng Hữu Phước. 06-01-2012. Mở Hướng Kinh Doanh: Thực Phẩm Chức Năng.http://www.emotino.com/bai-viet/19471/mo-huong-kinh-doanh-thuc-pham-chuc-nang-hay-la-chinh-minh-vuot-len.

[4] Hoàng Hữu Phước. 11-5-2010. Nền Cũ Lâu Đài Bóng Tịch Dương. https://hoanghuuphuocvietnam.wordpress.com/2014/03/02/nen-cu-lau-dai-bong-tich-duong-luan-ve-bao-ton-bao-tang/ .

Emotino.com có nhiều bài của Hoàng Hữu Phước viết về y tế và y học. Ba bài sau sẽ được chọn đăng lại trên blog.com:

Giới Thiệu Một Thức Uống Quý Tộc Thời Dịch Bệnh. 29-5-2009.  http://www.emotino.com/bai-viet/17823/gioi-thieu-mot-thuc-uong-quy-toc-thoi-dich-benh-pernod

Sự Hoang Đường Huyễn Hoặc Của Phương Thuốc Rượu Tỏi. 28-3-2010. http://www.emotino.com/bai-viet/18489/su-hoang-duong-huyen-hoac-cua-phuong-thuoc-ruou-toi

Luận Về Trái Cây Việt Nam. 24-05-2010. http://www.emotino.com/bai-viet/18619/luan-ve-trai-cay-viet-nam

Hoàng Hữu Phước, Thạc-sĩ Kinh-doanh Quốc-tế

Advertisements
Both comments and trackbacks are currently closed.